Mỹ và Iran đấu súng khi các cuộc đàm phán bế tắc
TVN
Hoa Kỳ và Iran hôm thứ Hai cho biết họ lại tiếp tục tấn công lẫn nhau, làm căng thẳng thêm thỏa thuận ngừng bắn vốn đã mong manh khi các cuộc đàm phán giữa hai bên đang bế tắc.
Nhiều tuần đàm phán phức tạp, với những lời lẽ gay gắt và thỉnh thoảng xảy ra bạo lực, vẫn chưa đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến tranh và mở lại eo biển Hormuz, vốn rất quan trọng đối với nguồn cung dầu mỏ.
Washington và Tehran có những bất đồng sâu sắc về các vấn đề như nỗ lực hạt nhân của Iran và cuộc xung đột ở Lebanon, mà Iran yêu cầu phải chấm dứt như một phần của thỏa thuận rộng hơn.
Vụ đấu súng mới nhất diễn ra cùng lúc Israel mở rộng cuộc tấn công ở Lebanon, với việc Thủ tướng Netanyahu tuyên bố sẽ tiến sâu hơn vào nước này.
Quân đội Mỹ thông báo đã tiến hành các cuộc “tấn công tự vệ” vào các trạm radar và trung tâm điều khiển máy bay không người lái của Iran ở phía nam nước này vào cuối tuần qua – đây là đợt tấn công thứ ba chỉ trong hơn một tuần.
Các cuộc tấn công này là để đáp trả việc máy bay không người lái MQ-1 của Mỹ bị bắn hạ, thông báo cho biết thêm.
Ngay sau đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran tuyên bố họ đã nhắm mục tiêu vào một “căn cứ không quân nơi cuộc tấn công bắt nguồn” do quân đội Mỹ sử dụng, đài truyền hình nhà nước IRIB đưa tin hôm thứ Hai, nhưng không nêu rõ vị trí của căn cứ đó.
Thông báo của Lực lượng Vệ binh Cách mạng được đưa ra ngay sau khi quân đội Kuwait tuyên bố hệ thống phòng không của họ đã đánh chặn “các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái của đối phương”, mà không nêu rõ nguồn gốc của cuộc tấn công.
– Những điểm vướng mắc –
Hồi tháng Hai, Iran đã đàm phán với Hoa Kỳ về số phận chương trình hạt nhân của mình, đúng lúc Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích và tấn công bằng tên lửa, tiêu diệt phần lớn giới lãnh đạo cấp cao của nước cộng hòa Hồi giáo này.
Mặc dù Tehran từ lâu đã khẳng định chương trình hạt nhân của họ chỉ nhằm mục đích dân sự, nhưng Hoa Kỳ và các đồng minh phương Tây nghi ngờ rằng họ đang hướng tới việc phát triển vũ khí hạt nhân.
Tờ New York Times và trang Axios đưa tin hôm thứ Bảy rằng ông Trump đã gửi lại một khuôn khổ mới “nghiêm khắc hơn” để Iran xem xét, mặc dù các chi tiết vẫn chưa rõ ràng.
Ông Trump cho biết các ưu tiên của ông bao gồm ngăn chặn Iran phát triển bất kỳ loại vũ khí hạt nhân nào và mở lại tuyến đường vận chuyển Hormuz, vốn bị Iran phong tỏa kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
(Từ trái sang phải) Bộ trưởng Nội vụ Hoa Kỳ Doug Burgum, Ngoại trưởng Hoa Kỳ Marco Rubio và Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump lắng nghe trong một cuộc họp nội các tại Phòng Nội các của Nhà Trắng ở Washington, DC, ngày 27 tháng 5 năm 2026.
“Điều duy nhất tôi cần đảm bảo là sẽ không có vũ khí hạt nhân. Họ đã đồng ý với điều đó, và điều đó rất thú vị”, ông nói với con dâu Lara Trump trong một cuộc phỏng vấn trên chương trình của cô trên kênh Fox News.
Cuối ngày Chủ nhật, Trump nhấn mạnh trên Truth Social rằng thỏa thuận được đề xuất “nêu rõ ràng rằng Iran sẽ không có vũ khí hạt nhân”.
Tuy nhiên, Tehran trước đây đã bày tỏ nghi ngờ về những tuyên bố của Trump và hai bên vẫn còn bất đồng sâu sắc về các vấn đề then chốt.
“Chúng tôi sẽ không phê duyệt bất kỳ thỏa thuận nào cho đến khi chắc chắn rằng quyền của người dân Iran được tôn trọng”, nhà đàm phán hàng đầu của Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, cho biết trong một video được phát sóng trên truyền hình nhà nước.
Theo hãng tin Tasnim, việc trao đổi về văn bản này “vẫn đang diễn ra, với việc cả hai bên thường xuyên đề xuất các sửa đổi”.
Trong khi đó, theo truyền hình nhà nước, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết rằng “cho đến khi có kết luận rõ ràng… tất cả những gì đang được nói hiện nay đều chỉ là suy đoán”.
Theo truyền thông Iran, nước này cho biết cần được giải phóng 12 tỷ đô la tài sản bị đóng băng trước khi tham gia các cuộc đàm phán thực chất về chương trình hạt nhân của mình, đồng thời bác bỏ những bình luận trước đó của ông Trump rằng kho dự trữ uranium làm giàu của Iran sẽ bị phá hủy là “vô căn cứ”.
Ông Trump đang chịu áp lực phải đạt được một thỏa thuận nhằm dỡ bỏ các lệnh phong tỏa song song của Mỹ và Iran xung quanh eo biển Hormuz, vốn đã bóp nghẹt tuyến đường quan trọng cho nguồn cung dầu toàn cầu.
Sau khi ông Trump tuyên bố Iran sẽ “không thu phí” đối với các tàu thuyền đi qua eo biển theo bất kỳ thỏa thuận nào, hãng thông tấn Fars của Iran dẫn nguồn tin cho biết “không có điều khoản nào như vậy” tồn tại.
Hãng thông tấn ISNA của Iran hôm thứ Bảy dẫn lời nghị sĩ Alireza Salimi cho biết một kế hoạch về việc Iran “quản lý và nắm chủ quyền” đối với eo biển này – bao gồm cả việc áp đặt “phí hành chính” – sẽ sớm được trình lên quốc hội.
– Mặt trận Lebanon –
Tehran khẳng định bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào cũng phải bao gồm Lebanon, nơi giao tranh ác liệt vẫn đang tiếp diễn, trong khi Beirut cáo buộc Israel theo đuổi “chính sách tiêu thổ” khi mở rộng các hoạt động chống lại Hezbollah do Iran hậu thuẫn.
Thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Hezbollah chính thức bắt đầu vào ngày 17 tháng 4 nhưng chưa bao giờ được tuân thủ, cả hai bên đều cáo buộc bên kia vi phạm.
Theo Bộ Y tế Lebanon, một cuộc không kích của Israel ở miền nam Lebanon hôm Chủ nhật đã khiến 8 người thiệt mạng, trong đó có 3 phụ nữ.
Theo nguồn tin ngoại giao của AFP, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc sẽ tổ chức một cuộc họp khẩn cấp vào thứ Hai về cuộc tấn công ngày càng mở rộng của Israel sau khi nước này chiếm được lâu đài Beaufort thời trung cổ có vị trí chiến lược.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu gọi việc tái chiếm Beaufort là “một bước ngoặt ngoạn mục”.
