Một thanh niên Việt Nam bị truy tố vì là nghi can một vụ hiếp dâm nữ công dân Hoa Kỳ

HÀ NỘI, Việt Nam — Cơ quan chức năng Việt Nam đã chính thức khởi tố một thanh niên 23 tuổi ở Hà Nội về tội hiếp dâm sau khi một phụ nữ Mỹ gốc Việt trình báo rằng cô bị tấn công tình dục trong chuyến nghỉ dưỡng nhóm tại một khu nghỉ dưỡng khoáng nóng phía Bắc thủ đô.

Nguyễn Minh Hiếu, sinh năm 2003, trú tại phường Từ Liêm, bị khởi tố ngày 17/8 theo khoản 1 Điều 141 Bộ luật Hình sự Việt Nam, với khung hình phạt từ 2 đến 7 năm tù. Công an tỉnh Phú Thọ công bố quyết định này hai ngày sau đó, xác nhận vụ việc bị cáo buộc xảy ra vào rạng sáng ngày 5/7 tại căn hộ SK125 thuộc khách sạn Lynn Times Thanh Thủy, xã Thanh Thủy.

Người tố giác, được các báo Việt Nam gọi là N.T.Q.T. và truyền thông Mỹ nêu đầy đủ tên là Nguyễn Thị Quỳnh Tâm, là công dân Mỹ 24 tuổi gốc Việt, cư trú tại Houston, Texas. Cô trở về Việt Nam vào tháng 5 để thực tập tại một ngân hàng, với mong muốn kết nối lại với quê hương gia đình. Thông qua những người mới quen ở Hà Nội, cô tham gia chuyến đi ngày 4/7 cùng một nhóm bạn trẻ đến khu nghỉ dưỡng.

Theo lời kể của Tâm trong đơn tố giác và các cuộc phỏng vấn với hãng tin Associated Press (AP), nhóm đã thức khuya vui chơi. Khi cô định đi ngủ, cô bị khóa ngoài căn phòng dự kiến. Cô chuyển sang phòng ngủ khác, để cửa không khóa và ngủ thiếp đi. Cô tỉnh dậy khi người đàn ông đang hôn cổ mình. Cô yêu cầu anh ta dừng lại, đẩy và đấm anh ta, đồng thời la “No!”. Anh ta đã khống chế cả hai tay cô lên trên đầu và hiếp dâm cô, theo lời tố cáo.

Đêm đó, cô nhắn tin cho bạn trai ở Mỹ rằng mình đã bị tấn công. AP đã xem các tin nhắn này. Những ngày sau đó, Tâm cho biết cô bị đau đớn về thể chất, mất ngủ, lo âu và hoảng loạn đến mức phải điều trị nội trú tâm thần tại Hà Nội.

Cô cũng mô tả áp lực phải giữ im lặng. Ngày 9/7, người đàn ông xin lỗi bằng thư viết tay và cuộc gọi điện thoại — cả hai đều được AP kiểm tra. Ngày 11/7, theo gợi ý của một số thành viên trong nhóm, cô và bạn của gia đình gặp cha của người này. Theo Tâm, ông ta hỏi cô muốn bao nhiêu tiền để không đưa vụ việc ra công an. Năm ngày sau ông ta gọi lại với đề nghị tương tự. Trong email gửi AP, người cha thừa nhận hai người đã “quan hệ thân mật” nhưng phủ nhận ý định gây áp lực buộc cô rút đơn.

Tâm nộp đơn tố giác chính thức đến cơ quan điều tra Phú Thọ ngày 21/7, hơn hai tuần sau vụ việc bị cáo buộc. Cô cho biết ban đầu trì hoãn vì cảm thấy cô đơn, không quen luật pháp Việt Nam và chưa rõ quyền lợi của mình. Cha cô bay từ Mỹ sang, và gia đình thuê luật sư Lê Hồng Hiển. Đơn tố giác kèm theo tin nhắn điện tử, hồ sơ y tế, thư xin lỗi và bản ghi âm cuộc gọi.

Công an cho biết đã nhanh chóng làm việc với người tố giác, nhân chứng và nghi phạm dù thời gian đã trôi qua. Họ tiến hành giám định tổn thương cơ thể nạn nhân, khả năng tình dục của nghi phạm và các bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể liên quan. Ngày 17/8, cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố vụ án và khởi tố bị can đối với Hiếu. Anh ta được cho tại ngoại trong thời gian điều tra, kèm các biện pháp hạn chế bao gồm cấm đi khỏi nơi cư trú và cấm xuất cảnh theo một số nguồn tin.

Trong thông báo công khai, Công an tỉnh Phú Thọ nhấn mạnh việc công bố nhằm cung cấp thông tin chính xác và ngăn chặn các tin đồn chưa được kiểm chứng có thể gây mất an ninh trật tự. Một cán bộ điều tra liên quan đến vụ án cho báo chí địa phương biết rằng lời khai của Hiếu phù hợp với các chứng cứ đã thu thập.

Tâm đã lên tiếng công khai về trải nghiệm của mình — điều khá hiếm ở Việt Nam, nơi bạo lực tình dục ít được thảo luận công khai. “Tôi làm điều này không chỉ vì bản thân. Mà vì tất cả những người khác đã bị tổn hại,” cô nói với AP. Cô cho biết công an ban đầu yêu cầu cô tái hiện lại vụ tấn công trong phòng khách sạn và sau đó thúc giục cô giải quyết riêng tư, đồng thời ký giấy từ chối bộ xét nghiệm hiếp dâm và luật sư. Cô đã từ chối. Bộ Ngoại giao Việt Nam xác nhận đã khởi tố “theo đúng pháp luật Việt Nam” nhưng không bình luận về các cáo buộc gây áp lực.

Các quan chức Mỹ đã can thiệp sau khi gia đình Tâm liên hệ với Thượng nghị sĩ Ted Cruz của Texas. Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết họ nắm được vụ việc và an toàn của công dân Mỹ vẫn là ưu tiên hàng đầu, nhưng từ chối bình luận thêm vì lý do bảo mật. Đại sứ quán Mỹ tại Hà Nội chưa công bố chi tiết về sự hỗ trợ.

Tổ hợp Lynn Times Thanh Thủy — điểm đến khoáng nóng phổ biến cách Hà Nội khoảng một giờ — không bị cáo buộc liên quan. Báo chí địa phương cho biết các tin đồn trên mạng gán căn hộ cho gia đình nghi phạm là không chính xác.

Vụ án vẫn đang trong giai đoạn điều tra. Chưa có lịch xét xử và các cáo buộc chưa được kiểm chứng tại tòa. Hiếu chưa có phản hồi công khai về cáo buộc ngoài những lời khai được cơ quan điều tra ghi nhận. Cơ quan chức năng Việt Nam nhấn mạnh vụ việc sẽ được xử lý nghiêm theo pháp luật trong nước, cho thấy cả tính nhạy cảm của các vụ án liên quan đến công dân nước ngoài lẫn những khó khăn mà nạn nhân phải đối mặt trong hệ thống, nơi việc trình báo muộn có thể làm phức tạp việc thu thập chứng cứ sinh học.

Với Tâm, quyết định theo đuổi khởi tố và lên tiếng công khai đánh dấu sự phá vỡ im lặng một cách có chủ ý. Liệu vụ án sẽ dẫn đến kết án hay trở thành một thỏa thuận im lặng khác sẽ được các nhà vận động theo dõi sát sao — những người cho rằng sự giám sát của dư luận là một trong số ít đòn bẩy còn lại dành cho nạn nhân tại Việt Nam.