Tổng thống Mỹ: thỏa thuận Ukraine sắp đạt được nhưng chưa có bước đột phá nào

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm Chủ nhật cho biết một thỏa thuận đang đến gần hơn bao giờ hết để chấm dứt cuộc xâm lược Ukraine của Nga, nhưng cho biết chưa có bước đột phá rõ ràng nào về vấn đề tranh chấp lãnh thổ sau các cuộc đàm phán mới với các nhà lãnh đạo của các nước tham chiến.

Ông Trump, người đã hứa hẹn một thỏa thuận hòa bình ngay ngày đầu tiên nhậm chức tổng thống gần một năm nay, cho biết trong vòng vài tuần tới sẽ rõ liệu có thể chấm dứt cuộc chiến đã cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người kể từ tháng 2 năm 2022 hay không.

Trong một cuộc chạy đua ngoại giao trước thềm năm mới, ông Trump đã đưa Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đến Florida, nơi hai người gặp gỡ các cố vấn cấp cao trong bữa trưa, một ngày sau khi Nga phát động các cuộc tấn công quy mô lớn mới vào các khu dân cư của thủ đô Kyiv.

Cũng giống như lần gặp gỡ trước đó giữa Zelensky và Trump hồi tháng 10, Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng đã có cuộc điện đàm ngắn với nhà lãnh đạo Mỹ trước đó, và Putin ngay lập tức khẳng định rằng Moscow “nghiêm túc” về vấn đề hòa bình bất chấp vụ tấn công.

“Tôi thực sự tin rằng, thưa ngài Tổng thống, chúng ta có lẽ đang gần gũi hơn bao giờ hết – gần gũi hơn rất nhiều – với cả hai đảng,” ông Trump nói khi ông Zelensky ngồi bên cạnh trong phòng trà của khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago.

“Ai cũng muốn nó kết thúc”, ông Trump nói.

Sau cuộc hội đàm, Zelensky và Trump đã cùng nhau điện đàm với các nhà lãnh đạo chủ chốt của châu Âu, những người đặc biệt lo ngại về bất kỳ quyết định nào có thể khuyến khích Nga.

Ông Zelensky cho biết ông và các nhà lãnh đạo châu Âu có thể cùng nhau trở lại Washington để đàm phán với ông Trump vào tháng Giêng.

Tổng thống Ukraine luôn giữ thái độ lịch sự trong suốt chuyến thăm, ghi nhớ cuộc gặp gỡ thảm hại tại Nhà Trắng hôm 28 tháng 2, nơi ông Trump và Phó Tổng thống JD Vance công khai chỉ trích ông vì không đủ biết ơn.

– Bế tắc lãnh thổ –

Dù tuyên bố lạc quan, Trump lại đưa ra rất ít chi tiết về những tiến triển mà ông đã đề cập, thay vào đó lại lan man sang những lời phàn nàn quen thuộc về người tiền nhiệm Joe Biden, người đã cam kết chi hàng tỷ đô la cho quốc phòng Ukraine, và nói về mối quan hệ thân thiết của ông với Putin.

Ông Trump thừa nhận sự bất đồng vẫn tiếp diễn giữa Kyiv và Moscow về vấn đề lãnh thổ. Kế hoạch hiện tại, được sửa đổi sau nhiều tuần đàm phán căng thẳng giữa Mỹ và Ukraine, sẽ chấm dứt chiến sự tại các chiến tuyến hiện tại ở vùng Donbas phía đông và thiết lập một khu vực phi quân sự, trong khi Nga từ lâu đã yêu cầu nhượng bộ về lãnh thổ.

“Vấn đề vẫn chưa được giải quyết, nhưng đang tiến gần hơn rất nhiều. Đó là một vấn đề rất khó khăn, nhưng tôi nghĩ nó sẽ được giải quyết”, ông Trump nói.

Ông Trump đề nghị phát biểu trước quốc hội Ukraine để quảng bá kế hoạch này – một ý tưởng, dù có vẻ khó xảy ra, nhưng ông Zelensky đã nhanh chóng hoan nghênh.

Ông Zelensky đã bày tỏ sự cởi mở đối với kế hoạch sửa đổi của Mỹ, đánh dấu sự thừa nhận rõ ràng nhất từ ​​trước đến nay của Kyiv về khả năng nhượng bộ lãnh thổ, mặc dù cử tri Ukraine cần phải phê chuẩn kế hoạch này trong một cuộc trưng cầu dân ý.

Ngược lại, Nga không hề có dấu hiệu nhượng bộ, bởi họ đặt hy vọng vào những thắng lợi nhỏ nhoi đạt được trong suốt bốn năm qua trước hệ thống phòng thủ kiên cố của Ukraine.

Trong thông cáo báo chí về cuộc hội đàm giữa Putin và Trump, Điện Kremlin kêu gọi Kyiv đưa ra một “quyết định dũng cảm” và ngay lập tức rút quân khỏi Donbas, đồng thời coi các nhà lãnh đạo châu Âu là trở ngại cho hòa bình.

Cố vấn ngoại giao của Điện Kremlin, Yuri Ushakov, nói với các phóng viên: “Nga và Hoa Kỳ cùng chung quan điểm rằng đề xuất ngừng bắn tạm thời của Ukraine và châu Âu (…) sẽ chỉ kéo dài xung đột và dẫn đến việc tái diễn các hành động thù địch”.

– Ukraine đã đạt được thỏa thuận ’90 phần trăm’ –

Các cố vấn của Trump trước đây đã đưa ra ý tưởng đề xuất cung cấp các đảm bảo an ninh tương tự như NATO cho Ukraine, về lý thuyết có nghĩa là các thành viên của liên minh sẽ đáp trả bằng quân sự nếu Nga tấn công một lần nữa.

Ông Zelensky cho biết khuôn khổ hòa bình do ông Trump đề ra đã được “đồng thuận 90%” và “các đảm bảo an ninh giữa Mỹ và Ukraine: được đồng thuận 100%”.

Nga đã kiên quyết bác bỏ bất kỳ sự gia nhập nào của nước cộng hòa thuộc Liên Xô cũ này vào NATO.

Trong cuộc tấn công mới nhất bằng máy bay không người lái và tên lửa, Nga đã làm mất điện và hệ thống sưởi ấm của hàng trăm nghìn cư dân trong điều kiện nhiệt độ đóng băng.

Ông Putin tuyên bố hôm thứ Bảy: “Nếu chính quyền Kyiv không muốn giải quyết vấn đề này một cách hòa bình, chúng ta sẽ giải quyết mọi vấn đề bằng biện pháp quân sự”.

Theo AFP