Lãnh đạo Mỹ – Trung – Nga lần đầu gặp nhau, trọng tâm là thiết lập khuôn khổ 3 bên hơn là đạt thỏa thuận

TVN

0 63

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin lần đầu tiên ngồi cùng bàn tại Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc, vào ngày 19, nhân dịp Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC).

Tuy nhiên truyền thông quốc tế cho rằng Donald Trump bước vào cuộc gặp ba bên với mà hầu như không có chương trình nghị sự cụ thể hay những yêu cầu rõ ràng, và ông cũng không thu được nhiều kết quả khi rời đi.

Ngoài ra Trump và Putin đã có cuộc hội đàm song phương riêng. Nhà Trắng không công bố cuộc gặp này trong lịch trình chính thức từ trước. Theo New York Times (NYT), cuộc hội đàm kéo dài khoảng 42 phút, trong khi Yuri Ushakov, trợ lý chính sách đối ngoại của Điện Kremlin, cho biết thời gian diễn ra khoảng 35–45 phút. Đây là lần đầu tiên hai nhà lãnh đạo gặp trực tiếp kể từ cuộc hội đàm thượng đỉnh tại Alaska, Mỹ, ngày 15/8 năm ngoái.

Khi bước vào phòng họp, Tổng thống Trump chỉ tay về phía Tổng thống Putin và nói: “Ông ấy là ai? Bạn tôi”, sau đó bắt tay ông Putin. Ông Trump cũng vỗ vào cánh tay Dmitry Peskov, người phát ngôn Điện Kremlin, và nói: “Ông đang làm rất tốt”. Tổng thống Trump cho biết ông đã duy trì mối quan hệ tốt đẹp với Tổng thống Putin trong thời gian dài, đồng thời bày tỏ: “Cuộc gặp lần này có thể mang lại nhiều điều tốt đẹp, hoặc ít nhất cũng có thể bắt đầu tạo ra những điều tốt đẹp”.

Nhưng rốt cuộc, những hình ảnh của cuộc gặp, hay thứ mà giới quan sát chính trị thường gọi là “hiệu ứng hình ảnh”, có thể là dấu ấn lâu dài nhất của hội nghị thượng đỉnh này. Cuộc gặp từng được một số người mô tả là một hội nghị “Yalta 2.0” mang tính lịch sử giữa các cường quốc.

Hiện tại, Nhà Trắng dường như để cho tuyên bố chung được công bố sau cuộc gặp hôm thứ 19/11 tự lên tiếng. Tuy nhiên, văn kiện này chủ yếu chỉ khẳng định một cách khá chung chung các nỗ lực nhằm bảo đảm “ổn định chiến lược và an ninh quốc tế”.

Điều đó, cùng với hình ảnh ba nhà lãnh đạo quyền lực cùng ngồi lại trong một căn phòng và thảo luận một cách hòa nhã về các vấn đề toàn cầu, có thể phần nào mang lại cảm giác yên tâm rằng chưa có nguy cơ xảy ra những xung đột mang tính thảm họa trong tương lai gần.

Bên cạnh các vấn đề kinh tế, Đài Loan, AI và chiến tranh Ukraine cũng là những chủ đề trọng tâm trong cuộc hội đàm giữa hai nước. Tân Hoa xã đưa tin, Chủ tịch Tập kêu gọi Mỹ “làm điều đúng đắn” trong vấn đề Đài Loan để tránh quan hệ song phương bị thụt lùi nghiêm trọng. Tân Hoa xã cho biết Tổng thống Trump tuyên bố Mỹ không ủng hộ Đài Loan độc lập. Trung Quốc từ lâu yêu cầu Mỹ sử dụng cách diễn đạt “phản đối” Đài Loan độc lập, nhưng trong thông báo lần này của phía Trung Quốc, cụm từ “không ủng hộ” được sử dụng.

NYT nhận định yêu cầu của Chủ tịch Tập có thể liên quan đến việc Mỹ tạm hoãn phê duyệt thương vụ bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD (18.587,8 tỷ won) cho Đài Loan. Trong lĩnh vực AI, Chủ tịch Tập nhấn mạnh Mỹ và Trung Quốc cần hợp tác để ngăn ngừa các rủi ro an toàn và bảo đảm AI luôn nằm dưới sự kiểm soát của con người. Theo thông báo của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Tổng thống Trump cũng bày tỏ quan tâm đến việc mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực nông sản, năng lượng và “siêu trí tuệ” (Super Intelligence).

Hai nhà lãnh đạo cũng trao đổi quan điểm về chiến tranh Ukraine. Tổng thống Trump cho rằng Mỹ và Trung Quốc có thể cùng hỗ trợ chấm dứt chiến tranh Nga–Ukraine, đồng thời giải thích cuộc gặp trước đó với Tổng thống Putin là bước chuẩn bị cho hội nghị ba bên. Trong khi đó, Reuters đưa tin Chủ tịch Tập không đề cập đến Ukraine trong phát biểu công khai.

Tuy vậy, những cam kết tiếp tục “đối thoại” và nhất trí rằng một cuộc chiến tranh hạt nhân “không bao giờ được phép xảy ra” vẫn mang lại rất ít nội dung thực chất ngoài những tuyên bố mang tính nguyên tắc.

“Nhìn chung, việc các nhà lãnh đạo của những cường quốc hàng đầu thế giới gặp gỡ dưới nhiều hình thức khác nhau là điều tích cực, ngay cả khi kết quả đạt được có vẻ khá khiêm tốn,” ông David Firestein, chủ tịch Quỹ Bush về Quan hệ Mỹ – Trung, nói với BBC.

Leave A Reply

Your email address will not be published.